Essen, eiken of mahonie: welke houtsoort kies je voor je bed?
Essen, eiken of mahonie voor je bed? In een bedframe zijn ze even sterk; ze verschillen in uitstraling, verkleuring en prijs. Alles naast elkaar gezet.
In het kort: In een bedframe zijn essen, eiken en mahonie (sapeli) praktisch even sterk, dus je kiest op uitstraling en budget. Essen is licht van kleur, heeft de duidelijkste nerf, laat zich heel goed verven en is de basisoptie. Eiken is goudbruin met een rustieke nerf en komt naturel het mooist tot zijn recht. Mahonie is roodbruin en de donkerste van de drie. Eiken en mahonie kosten allebei dezelfde vaste meerprijs ten opzichte van essen.
De houtsoort is de eerste keuze die zowel de uitstraling als de prijs van een massief houten bed bepaalt. Massif werkt met maar drie soorten: essen, eiken en mahonie (sapeli). Zo verhouden ze zich in cijfers, in uiterlijk en in hoe ze er na een paar jaar uitzien.
Hoe verhouden essen, eiken en mahonie zich?
| Essen | Eiken | Mahonie (sapeli) | |
|---|---|---|---|
| Latijnse naam | Fraxinus excelsior | Quercus robur | Entandrophragma cylindricum |
| Janka-hardheid (ca.) | ~1.480 lbf | ~1.120 lbf | ~1.410 lbf |
| Droge dichtheid (ca.) | ~710 kg/m³ | ~675 kg/m³ | ~640 kg/m³ |
| Kleur | licht, strogeel | goudbruin | diep roodbruin |
| Nerf | grof en goed zichtbaar | rustiek, onregelmatig | opvallende tekening |
| Verkleurt naar | warme honingtint | karamel | bordeauxrood |
| Beste afwerking | naturel, verf of beits | naturel | naturel |
| Prijs bij een bed | basis | vaste meerprijs | zelfde meerprijs als eiken |
Maakt Janka-hardheid uit voor een bed?
Janka-hardheid meet hoeveel kracht er nodig is om een stalen kogel in het hout te drukken. Hoe hoger het getal, hoe moeilijker je een deuk in het oppervlak maakt. Veel mensen zijn verbaasd dat eiken, dé hardhoutsoort uit het boekje, van de drie het laagst scoort, en essen het hoogst.
Voor een bed doet dat er weinig toe. Janka-hardheid zegt iets over het oppervlak (een tik met de stofzuiger, een gevallen sleutelbos), niet over hoe stevig het frame is. De sterkte van een bed komt uit de dikte van het hout en de verbindingen. Massif-bedden hebben pen-en-gatverbindingen zonder metalen beugels, en bij alle drie de houtsoorten is de sterkte van de constructie praktisch gelijk. Wil je weten wat een frame kan dragen, lees dan onze gids over de sterkte van een bed.
De dichtheid wijst dezelfde kant op: essen is het zwaarst, mahonie het lichtst. Bij een bed dat je één keer opbouwt en zelden verplaatst, verandert ook dat niets aan je keuze.
Essen: licht, fris en gemaakt om te verven
Essen is licht en strokleurig, met een grove, goed zichtbare nerf. Naturel geeft het een lichte slaapkamer met een Scandinavisch gevoel. Het is ook de houtsoort die verf het best aanneemt: wil je een bed in wit, grijs, groen of welke RAL-kleur dan ook, dan ligt essen voor de hand. Verf zit net als de naturel afwerking bij de prijs inbegrepen.
Met de tijd kleurt naturel essen naar een warme honingtint. Wil je meteen een donkerdere tint, dan kun je kiezen voor beits (één laag beits plus lak, tegen meerprijs).
Essen is de basishoutsoort en daarmee bij elk model de voordeligste optie.
Eiken: rustiek, warm en op z'n mooist naturel
Eiken is goudbruin, met een rustiekere, onregelmatige nerf waarvan de tekening per plank verschilt. Juist om die onregelmatigheid kiezen mensen voor eiken, en daarom raden we aan eiken naturel te laten: verf zou precies verbergen waar je extra voor betaalt.
Na verloop van tijd kleurt eiken naar karamel. Het past in kamers met een houten vloer, zichtbare balken of oudere meubels, en in slaapkamers waar je een warme, huiselijke sfeer wilt.
Mahonie (sapeli): de donkerste, met een opvallende tekening
De mahonie die wij gebruiken is sapeli, een diep roodbruine houtsoort met een opvallende tekening die verandert met de hoek waaronder je kijkt. Het is de donkerste van de drie en kleurt in de loop der jaren nog verder door, richting bordeauxrood.
Mahonie geeft een elegante, klassieke slaapkamer en komt goed uit tegen lichte muren. Net als eiken is mahonie naturel op z'n mooist. Let op: sommige slanke modellen worden niet in mahonie gemaakt, dus kijk even op de productpagina.
Hoe verandert het hout met de jaren?
Alle drie de houtsoorten worden donkerder naarmate ze ouder worden, vooral waar het licht erop valt. Dat is normaal bij massief hout en geen gebrek:
- essen gaat van strogeel naar een warme honingtint;
- eiken gaat van goudbruin naar karamel;
- mahonie gaat van roodbruin naar bordeauxrood.
Staat het bed bij een raam, dan kan de kant die in het licht staat sneller donkerder worden. Twee lagen polyurethaanlak beschermen het oppervlak, maar houden het verouderen van het hout niet helemaal tegen. Tips voor onderhoud lees je in zo onderhoud je een massief houten bed.
Naturel, geverfd of gebeitst?
| Afwerking | Wat het is | Kosten | Kies dit als |
|---|---|---|---|
| Naturel | 2 lagen blanke lak | inbegrepen | je het hout wilt laten zien zoals het is |
| RAL-verf | 2 lagen polyurethaanverf, elke RAL-kleur | inbegrepen | je een bepaalde kleur wilt; het mooist op essen |
| Beits | 1 laag beits + lak | meerprijs | je een donkerdere tint wilt waarbij de nerf zichtbaar blijft |
De vuistregel: betaal je extra voor eiken of mahonie, laat ze dan naturel. Wil je kleur, kies dan essen en laat het verven.
Welk hout past bij welke kamer en smaak?
- Kleine of donkere kamer: naturel essen, of essen in een lichte kleur. De ruimte voelt dan opener.
- Scandinavische of minimalistische slaapkamer: naturel essen. Past goed bij onze minimalistische bedden.
- Kinder- of tienerkamer: geverfd essen, in een kleur die bij de rest van de kamer past.
- Huis met houten vloer, balken of landelijke meubels: naturel eiken.
- Klassieke, elegante slaapkamer met lichte muren: naturel mahonie.
- Krap budget: essen. Je bespaart de meerprijs voor de houtsoort zonder iets in te leveren op sterkte.
Wil je aansluiten bij meubels die je al hebt, maak er dan bij daglicht een foto van en vergelijk die met de foto's op de productpagina's.
Veelgestelde vragen
Welke houtsoort gaat het langst mee?
In een bed zijn ze alle drie qua constructie praktisch gelijk. De verschillen zitten in uitstraling en prijs, niet in levensduur.
Kan ik een eiken bed laten verven?
Dat kan, maar we raden het af: de rustieke nerf is juist de reden om voor eiken te kiezen, en verf dekt die af. Voor een geverfd bed neemt essen de verf beter aan en is het goedkoper.
Zien twee bedden van dezelfde houtsoort er precies hetzelfde uit?
Niet helemaal. Massief hout is een natuurproduct, dus nerf en tint verschillen een beetje per plank, vooral bij eiken. De foto's laten het karakter van de houtsoort zien, niet de exacte tekening van jouw bed.
Waarom kosten eiken en mahonie hetzelfde?
Bij bedden is hun meerprijs ten opzichte van essen gelijk, dus de keuze tussen die twee is puur een kwestie van smaak.
Wordt geverfd hout ook donkerder?
Wat donkerder wordt, is naturel hout dat in het zicht zit. Bij een geverfd bed komt de kleur van de verf die het hout bedekt, dus de verkleuring van het hout zie je niet.